The Great Devil: US Interventions in Iran
بیش از یک قرن مداخله مستند، از کودتای نفتی ۱۹۵۳ تا ترورهای هدفمند، تحریم‌های اقتصادی و حملات سایبری. هر رویداد با منابع اولیه مستند شده است.
امتیاز نفتی که بریتانیا از ایران گرفت و آمریکا از آن پشتیبانی کرد؛ آغاز یک قرن دخالت نفتی.
اخراج مشاور مالی آمریکایی مجلس ایران زیر فشار روسیه و بریتانیا، در حالی که واشنگتن بی‌تفاوت ماند.
آمریکا با قرارداد استعماری که ایران را عملاً تحت‌الحمایه بریتانیا می‌کرد مخالفت دیپلماتیک کرد، اما کاری برای متوقف کردنش نکرد.
نیروهای آمریکا، بریتانیا و شوروی در جنگ جهانی دوم ایران را اشغال کردند و رضاشاه را از قدرت برانداختند.
آمریکا ابتدا از ملی‌سازی نفت مصدق حمایت کرد اما سرانجام به کمک بریتانیا برای سرنگونی او پیوست.
کودتای CIA علیه دولت محمد مصدق در ۱۹۵۳؛ عملیاتی که دموکراسی ایران را نابود کرد و شاه مستبد را به قدرت بازگرداند.
آمریکا فناوری هسته‌ای را به شاه داد؛ همان فناوری که بعدها محور تنش اتمی با ایران شد.
CIA در ساختن ساواک، وحشیانه‌ترین پلیس مخفی ایران، دست داشت و نسل اول نیروهایش را آموزش داد. موساد از اوایل دهه ۱۹۶۰ این آموزش را...
نیکسون و کیسینجر ایران را به انبار تسلیحات آمریکایی تبدیل کردند: ۱۰.۴ میلیارد دلار سفارش خرید فقط در سال‌های مالی ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۶.
هزاران مستشار CIA در ایران اپوزیسیون را رصد می‌کردند و اطلاعات را به ساواک می‌دادند.
آمریکا پایگاه‌های شنود الکترونیک در شمال ایران داشت که آزمایش‌های موشکی شوروی را رصد می‌کردند.
پذیرش شاه معزول در آمریکا منجر به ۴۴۴ روز گروگان‌گیری دیپلمات‌های آمریکایی در تهران شد.
عملیات نظامی ناموفق آمریکا برای آزادسازی گروگان‌ها که در آن ۸ نظامی آمریکایی در بیابان ایران کشته شدند.
آمریکا در جنگ با ایران از صدام حسین حمایت کرد، حتی پس از آنکه او علیه غیرنظامیان سلاح شیمیایی به کار برد.
آمریکا ایران را در فهرست دولت‌های حامی تروریسم قرار داد؛ این فهرست پایه قانونی تحریم‌های دهه‌های بعد شد.
دولت ریگان مخفیانه به ایران سلاح فروخت و پول را به شورشیان نیکاراگوئه رساند.
نیروی دریایی آمریکا نفتکش‌های کویتی را در خلیج‌فارس اسکورت کرد و به این ترتیب مستقیماً وارد جنگ ایران–عراق شد.
بزرگ‌ترین نبرد دریایی آمریکا پس از جنگ جهانی دوم، که در آن آمریکا دو سکوی نفتی ایران را منفجر و دو ناو را غرق کرد....
ناو جنگی آمریکا هواپیمای مسافربری ایران‌ایر را سرنگون کرد و ۲۹۰ غیرنظامی کشته شدند؛ فرمانده مسئول بعدها مدال گرفت.
کلینتون با فرامین اجرایی همه تجارت و سرمایه‌گذاری آمریکا در ایران را ممنوع کرد.
آمریکا شرکت‌های خارجی سرمایه‌گذار در ایران را هم تحریم کرد؛ اقدامی یک‌جانبه که سابقه نداشت.
آمریکا ایران را مسئول بمب‌گذاری خبر دانست و تحریم‌های جدیدی اعمال کرد.
رزمایش‌های نظامی گسترده آمریکا در خلیج‌فارس به‌عنوان فشار نمادین علیه ایران.
بوش ایران را 'محور شرارت' نامید و اصلاح‌طلبان ایرانی را که به آمریکا نزدیک شده بودند ضربه زد.
ایران پیشنهاد مذاکره جامع داد و آمریکا بی‌پاسخ ردش کرد. برخی تحلیلگران این را بزرگ‌ترین فرصت از‌دست‌رفته می‌دانند.
آمریکا ۷۵ میلیون دلار برای «ترویج دموکراسی» در ایران، از حمایت از اپوزیسیون تا رسانه‌های فارسی‌زبان، اختصاص داد.
آمریکا قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل علیه برنامه هسته‌ای ایران را به تصویب رساند.
بوش دستور عملیات مخفی CIA را در مرزهای ایران صادر کرد، از کمک به اقلیت‌های قومی تا نظارت اطلاعاتی.
آمریکا و اسرائیل استاکس‌نت، نخستین سلاح سایبری تاریخ، را علیه تأسیسات هسته‌ای ایران به کار بردند.
قطع ایران از شبکه بانکی SWIFT، مؤثرترین تحریم اقتصادی پیش از برجام.
چندین دانشمند هسته‌ای ایران در تهران ترور شدند؛ گزارش‌ها به نقش موساد و آگاهی آمریکا از این ترورها اشاره دارند.
اتحادیه اروپا تحت فشار آمریکا ایران را از شبکه SWIFT قطع کرد؛ بزرگ‌ترین انزوای مالی یک کشور در تاریخ این شبکه.
برجام، کمیاب‌ترین دستاورد دیپلماتیک در روابط آمریکا و ایران، سه سال بعد از میان رفت.
ترامپ از همان ابتدای ریاست جمهوری تحریم‌های تازه‌ای وضع کرد که پیش‌درآمد خروج از برجام بود.
ترامپ با وجود پایبندی تأییدشده ایران از برجام خارج شد و متحدان اروپایی‌اش را غافلگیر کرد.
ترامپ بیش از ۱۵۰۰ تحریم وضع کرد، سنگین‌ترین بار تحریم در تاریخ روابط آمریکا و ایران.
پس از خروج ترامپ از برجام، SWIFT برای بار دوم بانک‌های ایران را قطع کرد، اتصالی که با اجرای برجام در ۲۰۱۶ برقرار شده بود....
آمریکا در جریان اعتراضات آبان ۱۳۹۸ از معترضان حمایت کرد و دولت ایران اینترنت را قطع کرد.
ترور سردار قاسم سلیمانی با پهپاد آمریکایی در فرودگاه بغداد؛ خطرناک‌ترین رویارویی مستقیم میان ایران و آمریکا.
بایدن مذاکرات احیای برجام را آغاز کرد، اما توافقی به دست نیامد و تحریم‌ها ادامه یافت.
آمریکا اینترنت ماهواره‌ای و ابزارهای دور زدن فیلتر را برای معترضان ایران فراهم کرد.
آمریکا ۶ میلیارد دلار از دارایی‌های ایران را پس از ۷ اکتبر دوباره مسدود کرد.
برای اولین بار آمریکا در رهگیری حمله موشکی مستقیم ایران به اسرائیل مشارکت کرد.
بزرگ‌ترین موج حملات در ۲ فوریه ۲۰۲۴ بیش از ۸۵ هدف را در عراق و سوریه در بر گرفت؛ ۱۶ کشته در عراق و ۲۳...
پنج دور مذاکره میان ویتکاف و عراقچی در مسقط و رم، زیر مهلت ۶۰ روزه ترامپ. مهلت بدون توافق تمام شد و یک روز بعد...
در ۲۲ ژوئن ۲۰۲۵، بمب‌افکن‌های B-2 با ۱۴ بمب سنگرشکن GBU-57 تأسیسات هسته‌ای فردو، نطنز و اصفهان را بمباران کردند. این نخستین حمله مستقیم آمریکا به خاک ایران بود.
در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ آمریکا و اسرائیل حمله هوایی سراسری به ایران را با هدف اعلام‌شده تغییر حکومت آغاز کردند؛ رهبر ایران در نخستین ساعت کشته شد و جنگی آغاز شد که تا امروز ادامه دارد.
در نخستین ساعات جنگ ۲۰۲۶، مدرسه شجره طیبه در میناب هدف حمله قرار گرفت. عفو بین‌الملل به نقل از مقامات ایرانی شمار کشته‌شدگان را ۱۵۶ نفر گزارش کرد که ۱۲۰ نفرشان کودک بودند.
در نخستین ساعت جنگ ۲۰۲۶، آیت‌الله خامنه‌ای در حمله‌ای که سیا و موساد مشترکاً طراحی کرده بودند کشته شد؛ حدود دو هفته و نیم بعد...
میدان گازی پارس جنوبی، پالایشگاه‌های تهران، فولاد خوزستان و فولاد مبارکه در مارس ۲۰۲۶ بمباران شدند؛ صنایعی که تولیدشان بیشتر صرف نیاز داخلی ایران می‌شد....
دانشگاه علم و صنعت ایران در ۲۸ مارس و دانشگاهی در اصفهان در ۲۹ مارس ۲۰۲۶ هدف حملات آمریکا و اسرائیل قرار گرفتند؛ ادامه دو...
یک روز پس از تهدید ترامپ به بازگرداندن ایران «به عصر حجر»، بلندترین پل خاورمیانه در کرج بمباران شد؛ ۸ کشته و ۹۵ زخمی، عمدتاً...
پس از شکست مذاکرات اسلام‌آباد، ترامپ محاصره دریایی بنادر ایران را فرمان داد؛ صادرات نفت از جزیره خارک متوقف شد و تردد تجاری تنگه هرمز...
آمریکا آب‌شیرین‌کن قشم و سپس مخازن آب سیریک را بمباران کرد؛ آب آشامیدنی بیش از ۲۰ هزار نفر در گرمای بالای ۴۵ درجه قطع شد،...
آتش‌بس ۸ آوریل با میانجیگری پاکستان، شکست مذاکرات اسلام‌آباد، تفاهم‌نامه ۱۷ ژوئن و فروپاشی آن در ۸ ژوئیه: روایت مستند سه تلاش ناکام برای پایان...
موشک آمریکایی به خانه‌ای در کوهستک اصابت کرد که ده‌ها نفر در جشن عروسی دختر یک ماهیگیر جمع بودند؛ دو زن و دو کودک ۴...
بیش از ۳٬۴۰۰ غیرنظامی کشته، بیش از ۳۳ هزار زخمی، ۱۰۰ هزار واحد مسکونی آسیب‌دیده و ده‌ها مرکز درمانی هدف حمله: جمع‌بندی مستند هزینه انسانی...