در مارس ۲۰۱۲، سازمان SWIFT تحت فشار اتحادیه اروپا و آمریکا دسترسی تمام بانک‌های ایرانی را به این شبکه جهانی انتقال مالی قطع کرد — اقدامی که اقتصاد ایران را به سرعت فلج کرد.

پیش‌زمینه

کنگره آمریکا در دسامبر ۲۰۱۱ قانون NDAA را تصویب کرد که بانک مرکزی ایران را تحریم می‌کرد. در ژانویه ۲۰۱۲ اتحادیه اروپا تحریم‌های نفتی اعمال کرد. گام بعدی، قطع از SWIFT بود.

قطع ارتباط

در ۱۷ مارس ۲۰۱۲، SWIFT اعلام کرد دسترسی ۳۰ بانک ایرانی — از جمله بانک مرکزی — را به شبکه قطع می‌کند. این نخستین بار در تاریخ SWIFT بود که یک کشور کامل از این شبکه حذف می‌شد.

تأثیر اقتصادی

• ریال ایران در عرض هفته‌ها ۴۰ درصد ارزش خود را از دست داد
• صادرات نفت از ۲.۵ میلیون به کمتر از یک میلیون بشکه در روز کاهش یافت
• شرکت‌های ایرانی برای تبادلات ارزی بین‌المللی با موانع جدی روبرو شدند
• دسترسی ایرانیان به درمان و داروهای وارداتی محدود شد

راه‌حل‌های جایگزین ایران

ایران برای دور زدن این تحریم به روش‌های غیررسمی متوسل شد: استفاده از طلا در مبادلات، انتقال پول از طریق شبکه‌های غیررسمی (حواله)، و معاملات تهاتری. اما این راه‌حل‌ها هزینه بالایی داشتند.

این فشار مالی در نهایت ایران را در سال ۲۰۱۳ به مذاکرات هسته‌ای جدی‌تری وادار کرد که به توافق برجام در ۲۰۱۵ انجامید.